USERDEL(8)

İSİM
userdel - Bir kullanıcı hesabını ve onunla ilgili dosyaları siler

KULLANIM
userdel
    [seçenekler] KULLANICI

AÇIKLAMA
userdel komutu, KULLANICI ile belirtilen hesabı silerek, sistem hesap dosyalarını değiştirir. Silinmeye çalışan KULLANICI hesabı, sistemde var olan bir hesap olmalıdır. Var olmayan bir hesabı silemezsiniz.

SEÇENEKLER
-f, --force
    Bu seçenek, userdel komutunun silmeye çalıştığı kullanıcı sistemde oturum açmışsa bile, hesabının silinmesini sağlar. Ayrıca, başka bir kullanıcı aynı ev dizinini kullansa veya posta havuzu belirtilen kullanıcıya ait olmasa bile, userdel’i kullanıcının ev dizinini ve posta havuzunu kaldırmaya zorlar. /etc/login.defs dosyasında USERGROUPS_ENAB=yes tanımı ve silinen kullanıcıyla aynı ada sahip bir grup varsa, bu grup, hala başka bir kullanıcının birincil grubu olsa bile silinir.

    Dikkat:
        Bu seçenek tehlikelidir ve sisteminizi tutarsız durumda bırakabilir.

-h, --help
    Yardım metnini gösterir ve çıkar.

-r, --remove
    Kullanıcının ev dizinindeki dosyalar, ev dizininin kendisi ve kullanıcının posta havuzu silinir. Diğer dosya sistemlerinde bulunan dosyalar silinmez. Bu nedenle bu dosyaları bulmak ve onları silmek sistem yöneticisinin görevidir.

-R, --root CHROOT_DİZİNİ
    Değişiklikleri CHROOT_DİZİNİnde uygular ve CHROOT_DİZİNİndeki yapılandırma dosyaları kullanılır.

-P, --prefix PREFIX_DİZİNİ
    Değişiklikleri PREFIX_DİZİNİnde uygular ve PREFIX_DİZİNİndeki yapılandırma dosyaları kullanılır. Bu seçenek chroot yapmaz ve çapraz derlemeye hazırlık için tasarlanmamıştır. Bazı sınırlamalar: NIS ve LDAP kullanıcı ve grupları doğrulanmaz. PAM kimlik kanıtlaması konak dosyalarını kulllanılır. SELinux desteklenmez.

-Z, --selinux-user
    Kullanıcının oturum açması için tüm SELinux kullanıcı eşlemlerini kaldırır.

YAPILANDIRMA
Bu aracın davranışını değiştirmek için kullanılabilecek /etc/login.defs yapılandırma değişkenleri:

MAIL_DIR (dizge)
    Posta kuyruğu dizini. İlgili kullanıcı hesabı silindiğinde veya değişikliğe uğradığında posta kutusunu elden geçirmek için bu gereklidir. Tanımsızsa, derleme sırasında atanan öntanımlı değer kullanılır. Eposta kuyruğunun oluşturulup oluşturulmadığı /etc/default/useradd dosyasındaki CREATE_MAIL_SPOOL değişkeni ile belirlenir.

MAIL_FILE (dizge)
    Kullanıcının eposta kuyruğu dosyalarının konumu ev dizinine göreli tanımlanır.

MAIL_DIR ve MAIL_FILE değişkenleri useradd, usermod ve userdel tarafından eposta kuyruğunun oluşturulması, taşınması ve silinmesi için kullanılır.

Bunlar ayrıca, MAIL_CHECK_ENAB için yes tanımlıysa, MAIL ortam değişkenini tanımlamak için de kullanılır.

MAX_MEMBERS_PER_GROUP (tamsayı)
    Grup girdisi başına azami üye sayısı. Bu değere ulaşıldığında, /etc/group içinde (aynı ad, aynı parola ve aynı grup kimliği ile) yeni bir grup girdisi (satır) başlatılır

    Öntanımlı değer 0 olup, grup üyelerinin sayısı için bir azami sınır olmadığı anlamına gelir.

    Bu özellik (grup bölme) grup dosyasındaki satır uzunluğunu sınırlamayı sağlar. NIS grupları için satırların 1024 karakterden uzun olmamasından emin olunmasını sağlamak için yararlıdır.

    Bir sınır belirtmek gerekliyse, 25 iyidir.

    Grup bölme (bu seçenek) tüm araçlarda desteklenmeyebilir (Shadow araçlarında bile). Gerçekten ihtiyaç duyulmadıkça bu seçenek kullanılmamalıdır.

USERDEL_CMD (dizge)
    Tanımlanmışsa, bir kullanıcı kaldırılırken bu komut çalıştırılır. Kaldırılacak kullanıcıya ait tüm at/cron/print işlerini vb. kaldırmalıdır (ilk girdi olarak aktarılır).

    Betiğin dönüş kodu dikkate alınmaz.

    Aşağıdaki örnekte, kullanıcının cron’u kaldırılmakta ve yazdırma işleri bitirilmektedir:

        #! /bin/sh

        # Gerekli değişkene bak
        if [ $# != 1 ]; then
             echo "Kullanım: $0 kullanıcı"
             exit 1
        fi

        # cron işlerini kaldır.
        crontab -r -u $1

        # at işlerini kaldır.
        # Farklı bir kullanıcı adıyla paylaşılmış olsa bile,
        # aynı kullanıcı kimliğe ait tüm işler kaldırılır
        AT_SPOOL_DIR=/var/spool/cron/atjobs
        find $AT_SPOOL_DIR -name "[^.]*" -type f -user $1 -delete \;

        # yazdırma işlerini bitir.
        lprm $1

        # Bu kadar.
        exit 0

USERGROUPS_ENAB (mantıksal)
    root olmayan kullanıcılar için, kullanıcı ve grup kimlikleri aynıyken kullanıcı ve grup adı da aynı ise umask grup bitlerinin, sahip bitleri ile aynı olmasını sağlar (örn, 022 -> 002, 077 -> 007).

    yes atanırsa, userdel(8) başka üyesi yoksa kullanıcını grubunu siler ve useradd(8) kullanıcı ile aynı isimde bir grup oluşturur.

İLGİLİ DOSYALAR
/etc/group
    grup bilgileri

/etc/login.defs
    Shadow parola yapılandırması

/etc/passwd
    kullanıcı hesabı bilgileri

/etc/shadow
    güvenli kullanıcı hesabı bilgileri

/etc/gshadow
    güvenli grup bilgileri

/etc/shadow-maint/useradd-pre.d/*, /etc/shadow-maint/useradd-post.d/*
    Kullanıcı eklenirken çalıştırılacak run-parts(8) dosyaları. ACTION ortam değişkene useradd ve kullanıcı isimli SUBJECT atanır. useradd-pre.d, herhangi bir kullanıcı eklenmeden önce çalıştırılır. useradd-post.d, kullanıcı eklendikten sonra çalıştırılır. Bir komut dosyası sıfırdan farklı bir değerle çıkarsa, çalışma sonlandırılır.

/etc/subgid
    Kullanıcı başına bağımlı grup kimlikler

/etc/subuid
    Kullanıcı başına bağımlı kullanıcı kimlikler

ÇIKIŞ DURUMU
userdel komutu şu değerlerle çıkar:

0   başarılı

1   parola dosyası güncellenemiyor

2   geçersiz komut sözdizimi

6   böyle bir kullanıcı yok

8   kullanıcı oturum açmış durumda

10  /etc/group dosyası güncellenemiyor

12  ev dizini silinemiyor

YETERSİZLİKLER
Kullanıcının çaışan süreçleri varsa, userdel komutu ile bu hesap kaldırılamaz. Silinmeye çalışılan hesaba ait çalışan bütün süreçler öldürümeli, kullanıcının parolası ve hesabı kilitlenmeli, ancak bundan sonra hesap silinmelidir. -f seçeneği ile hesabın silinmesi zorlanabilir.

Bu kullanıcıya ait hiçbir dosyanın kalmadığından emin olmak için tüm dosya sistemleri el yordamıyla gözden geçirilmelidir.

Bir NIS istemcisindeki NIS öznitelikleri kaldırılamayabilir. Bu işlem, NIS sunucu üzerinde gerçekleştirilmelidir.

/etc/login.defs dosyasında USERGROUPS_ENAB=yes tanımlanırsa, userdel kullanıcı ile aynı ada sahip grubu siler. passwd ve group veritabanlarındaki tutarsızlıkları önlemek için userdel, bu grubun başka bir kullanıcı için birincil grup olarak kullanılmadığını denetleyecek ve aksi takdirde grubu silmeden sadece uyaracaktır. -f seçeneği ile hesabın silinmesi zorlanabilir.

İLGİLİ BELGELER
chfn(1), chsh(1), passwd(1), login.defs(5), gpasswd(8),groupadd(8), groupdel(8), groupmod(8), subgid(5), subuid(5), useradd(8), usermod(8).

ÇEVİREN
© 2003 Yalçın Kolukısa
© 2022 Nilgün Belma Bugüner
Bu çeviri özgür yazılımdır: Yasaların izin verdiği ölçüde HİÇBİR GARANTİ YOKTUR.
Lütfen, çeviri ile ilgili bildirimde bulunmak veya çeviri yapmak için https://github.com/TLBP/manpages-tr/issues adresinde "New Issue" düğmesine tıklayıp yeni bir konu açınız ve isteğinizi belirtiniz.