E2FSCK(8)

İSİM
e2fsck - Linux ext2/ext3/ext4 dosya sistemini denetler
fsck.ext2 - Linux ext2 dosya sistemini denetler
fsck.ext3 - Linux ext3 dosya sistemini denetler
fsck.ext4 - Linux ext4 dosya sistemini denetler

KULLANIM
e2fsck
    [ -pacnyrdfkvtDFV ] [ -b süperblok ] [ -B blokboyu ] [ -l|-L bozuk_blok_dosyası ] [ -C dt ] [ -j harici_günlük ] [ -E ek_seçenekler ] [ -z gerial_dosyası ] aygıt

AÇIKLAMA
e2fsck, ext2/ext3/ext4 dosya sistemlerini denetlemek için kullanılır. Günlük kaydı kullanan ext3 ve ext4 dosya sistemleri için, sistem temiz olmayan bir şekilde hatasız olarak kapatılmışsa, normal olarak, günlükte kayıtlı hareketler yeniden yürütüldükten sonra dosya sisteminin temiz olarak işaretlenmesi gerekir. Bu nedenle, günlük kaydı kullanan dosya sistemleri için e2fsck, süper blokta daha fazla denetim gerektiğini belirtilmediği takdirde normal olarak günlüğü yeniden yürütür ve çıkar.

aygıt, blok aygıtının (örneğin: /dev/sdc1) veya dosya sistemini içeren dosyanın adıdır.

Uyarı:
    Genelde e2fsck’yı bağlı dosya sistemlerinde çalıştırmak güvenli değildir. Tek istisna -n seçeneğinin belirtilmesi ve -c, -l veya -L seçeneklerinin belirtilmemesidir. Ancak, bunu yapmak güvenli olsa bile, dosya sistemi bağlanmışsa e2fsck tarafından gösterilen sonuçlar geçerli değildir. e2fsck, bağlı bir dosya sisteminin denetlenmesi gerekip gerekmediğini sorarsa, tek doğru cevap “no/hayır”dır. Ne yaptıklarını gerçekten bilen uzmanlar bile bu soruya başka bir yanıt vermeden önce düşünmelidir.

e2fsck etkileşimli kipte çalıştırılırsa (yani -y, -n veya -p seçeneklerinden hiçbiri belirtilmemişse), uygulama kullanıcıdan dosya sisteminde bulunan her sorunu düzeltmesini ister. ’y’ yanıtı hatayı düzeltecektir; ’n’ hatayı düzeltmeden bırakır; ve ’a’ sorunu ve sonraki tüm sorunları çözecektir; Enter tuşuna basmak, soru işaretinden önce yazdırılan öntanımlı yanıtla devam edecektir. Ctrl-C’ye basmak e2fsck’yı hemen sonlandırır.

SEÇENEKLER
-a  -p seçeneği ile aynıdır. Geriye uyumluluk için vardır; mümkün olduğunca –p seçeneğinin kullanılması önerilir.

-b süperblok
    Birincil süperbloğu kullanmak yerine, süperblok ile belirtilen başka bir süperbloğu kullanır. Bu seçenek, birincil süperblok bozulduğu durumlarda kullanılır. Yedek süperbloğun yeri, dosya sisteminin blok boyutu, her gruptaki blok sayısı ve sparse_super gibi özellikler ile alakalıdır.

    mke2fs(8) komutunu –n seçeneği ile birlikte kullanılarak, mke2fs’nin dosya sisteminin düzeniyle tutarlı seçeneklerle (dosya sisteminin blok boyutu, her gruptaki blok sayısı, sparse_super gibi) dosya sistemini oluşturduğu varsayımıyla, yedek süperblokların nerelerde bulunduğu öğrenilebilir.

    Şayet bir süperblok tanımlanmış ve dosya sistemi salt okunur açılmamışsa, e2fsck, birincil süperbloğu dosya sisteminin bütünlüğü adına uygun şekilde güncelleyecektir.

-B blokboyu
    Normalde, e2fsck uygun blok boyutunu bulabilmek için değişik blok boyutlarına uyan bir süperblok arar. Bazı durumlarda bu arama iyi sonuç vermez. Bu seçeneği kullanarak, e2fsck’nın sadece belirtilen boyutta arama yapması sağlanır. Şayet süperblok bulunamazsa, e2fsck ölümcül hata vererek sonlanır.

-c  Bu seçenekle, e2fsck’nın badblocks(8) uygulamasını çalıştırması sağlanır. badblocks(8) uygulaması dosya sistemindeki bozuk blokları arar ve bir dosya veya dizin için kullanılmasını engellemek için onları “bozuk/bad” olarak işaretleyip bozuk blok düğümüne ekler. Şayet bu seçenek iki kez belirtilirse, bozuk blok araması verileri bozmayan oku/yaz sınaması kullanılarak yapılır.

-C dt
    Bu seçenek ile e2fsck, denetim sürecinin tamamını, dosya tanımlayıcısı dt ile belirtilen dosyaya yazar ve böylece işlemlerin bitmesinin ardından, bütün süreç tekrar gözden geçirilebilir. Bu seçenek, e2fsck’yi kullanan uygulamalar tarafından sıklıkla kullanılır. dt olarak negatif bir değer belirtilmişse, dosya tanıtıcının mutlak değeri kullanılır ve ilerleme bilgisi başlangıçta gizlenir. Daha sonra e2fsck sürecine SIGUSR1 sinyali gönderilerek ilerleme bilgisi etkinleştirilebilir. dt olarak 0 belirtilmişse, e2fsck bir süreç ilerleme çubuğu görüntüleyecek ve işin ne kadarlık kısmının bittiğini bu çubuktan izlemek mümkün olacaktır. Bunun için, e2fsck’nin video konsolu veya uçbirimde çalışıyor olması gerekmektedir.

-d  Hata ayıklama iletilerini görüntüler (e2fsck içinde hata ayıklaması yapmıyorsanız, kullanışlı değildir).

-D  Dosya sistemindeki dizinlerde eniyileme yapar. Bu seçenek, e2fsck’nın bütün dizinleri olabilecek en iyi duruma getirmesini sağlar: ya dizini yeniden indisler (dosya sistemi destekliyor ise) ya da yeniden sıralar ve daha küçük bir dizinler halinde ya da geleneksel dosya sistemleri için düz dizin yapısında sıkıştırır.

    -D seçeneği olmasa bile, e2fsck bazen örneğin, dizin indisleme etkinse ve bir dizin indislenmemişse ve indislenmesi yarar sağlayacaksa veya indis yapıları bozulmuşsa ve yeniden oluşturulması gerekiyorsa, birkaç dizini en iyileyebilir. -D seçeneği, dosya sistemindeki tüm dizinleri en iyilenmeye zorlar. Bu bazen onları biraz daha küçük ve arama için biraz daha hızlı hale getirebilir, ancak normalde bu seçenek pek kulanılmaz.

    -D seçeneği, e2fsck’nın başarımı düşürmemek adına normalde zorlanmadığı, tek bir dizindeki yinelenen adlara sahip dizin girdilerini de algılar.

-E ek_seçenekler
    e2fsck’nın desteklediği ek seçenekleri belirtmek için kullanılır. Bu seçenekler virgül ile ayrılımış ve “=” işaretini kullanan isim değer çiftlerinden oluşur. Aşağıdaki seçenekler desteklenmektedir:

    ea_ver=ek_özellik_sürümü
        Bu seçenekle, e2fsck’nın dosya sistemin denetlerken kullandığı ek özellik bloklarının sürüm numarasını belirler. Sürüm numarası 1 veya 2 olabilir. Öntanımlı değer 2’dir.

    journal_only
        Gerekliyse günlük yeniden yürütülür, herhangi bir denetim ve onarım yapılmaz.

    fragcheck
        1. geçişte dosya sistemindeki dosyalar için bitişik olmayan blokların ayrıntılı raporunu gösterir.

    discard
        Tam dosya sistemi denetiminden sonra boş bloklar ve kullanılmayan dosya düğümü bloklarından kurtulmaya çalışır (katı hal aygıtlarında ve seyrek/ince olarak sağlanan depolamada gereksiz bloklardan kurtulmak yararlıdır). Bunun 5. geçişte dosya sistemi tamamen denetlendikten SONRA ve yalnızca tanınabilir hatalar içermeyen bloklar için yapıldığı unutulmamalıdır. Ancak e2fsck’nın bir sorunu tam olarak saptayamadığı durumlar olabilir ve bu durumda bu seçenek daha fazla elle veri kurtarma işleminden de kurtarabilir.

    nodiscard
        Boş bloklar ve kullanılmayan dosya düğümü bloklarından kurtulmaya çalışılmaz. discard seçeneğinin zıddıdır. Öntanımlı olarak etkindir.

    no_optimize_extents
        Gereksiz genişlik veya derinliği ortadan kaldırarak genişletilmiş ağacı en iyilemeyi önermez. Bu, /etc/e2fsck.conf dosyasının seçenekler bölümünden de etkinleştirilebilir.

    optimize_extents
        Gereksiz genişlik veya derinliği ortadan kaldırarak genişletilmiş ağacı en iyilemeyi önerir. /etc/e2fsck.conf dosyasında aksi belirtilmedikçe bu seçenek öntanımlıdır.

    inode_count_fullmap
        Çok sayıda sabit bağlı dosya içeren bir dosya sistemini denetlerken hız için belleği kullanarak takaslama yapar. Gereken bellek miktarı, dosya sistemindeki düğüm sayısıyla orantılıdır. Büyük dosya sistemleri için bu, gigabaytlarca bellek anlamına gelebilir. (Örneğin, 2,8 milyar düğüme sahip 40 TB’lık bir dosya sistemi, bu en iyileme etkinleştirilirse ek olarak 5,7 GB bellek tüketecektir.) Bu en iyileme, /etc/e2fsck.conf dosyasının seçenekler bölümünde de etkinleştirilebilir.

    no_inode_count_fullmap
        inode_count_fullmap en iyilemesini devre dışı bırakır. /etc/e2fsck.conf dosyasında aksi belirtilmedikçe bu seçenek öntanımlıdır.

    readahead_kb
        e2fsck çalışma zamanını azaltma umuduyla meta verileri önden alacak kadar KiB bellek kullanır. Öntanımlı olarak, bu, iki blok grubunun dosya düğümü tablolarının boyutuna ayarlanır (normal bir ext4 dosya sisteminde genelde 4MiB); bu miktar toplam fiziksel belleğin 1/50’sinden fazlaysa, okuma işlemi devre dışı bırakılır. Okumayı tamamen devre dışı bırakmak için buna sıfır belirtilmelidir.

    bmap2extent
        Blok eşlemli dosyaları genişletilmiş eşlemli dosyalara dönüştürür.

    fixes_only
        Yalnızca bozuk meta verileri düzelltir. Htree dizinlerini veya sıkıştırılmış genişletilmiş ağaçları en iyilemez. Bu seçenek -D ve -E bmap2extent seçenekleriyle uyumlu değildir.

    check_encoding
        Harf büyüklüğüne duyarlı olmayan dizinlerde kodlanmış dosya adlarının doğrulanmasını zorlar. Dosya sisteminde katı kip etkinse, bu öntanımlıdır.

    unshare_blocks
        Dosya sisteminde, salt okunur özelliği etkin paylaşımlı bloklar varsa, bu, tüm paylaşımlı blokların paylaşımını ve salt okunurluk bitini kaldıracaktır. Yeterli boş alan yoksa işlem başarısız olur. Dosya sistemi salt okunur özellik bitine sahip değilse, ancak yine de paylaşımlı bloklara sahipse, bu seçeneğin hiçbir etkisi olmayacaktır. Bu seçeneği kullanırken, blokları klonlamak için boş alan yoksa, dosyaları silmek için bir istem olmayacağı ve bunun yerine işlemin başarısız olacağı unutulmamalıdır.

        unshare_blocks tüm geçişlerin çalıştırıldığından emin olmak için örtük olarak -f seçeneğinin de uygulanmasını sağlar. Ek olarak, -n seçeneği de belirtilirse, e2fsck, tekilleştirme için yeterli alan ayırmaya çalışmayı taklit eder. Bu başarısız olursa, çıkış kodu sıfırdan farklı olacaktır.

-f  Dosya sistemi temiz olsa bile, denetim yapılır.

-F  Denetime başlamadan önce, dosya sistemi aygıtının tampon önbelleklerini boşaltır. Aslında sadece, e2fsck’nin zamanlama denemeleri için kullanışlıdır.

-j harici_günlük
    Bu dosya sistemi için kayıtların tutulacağı harici günlük dosyasının yeri belirtilir.

-k  -c seçeneğiyle birlikte kullanıldığında, bozuk bloklar listesindeki mevcut tüm bozuk bloklar korunur ve badblocks(8) çalıştırılarak bulunan yeni bozuk bloklar da mevcut bozuk bloklar listesine eklenir.

-l bozuk_blok_dosyası
    bozuk_blok_dosyası ile belirtilen dosyada bulunan bozuk blok numaraları listesini, bozuk blokların listesine ekler. Bu dosyanın biçimi, badblocks(8) ile oluşturulan ile aynıdır. Bu blok numaraları, sadece içinde bulundukları dosya sistemleri için geçerlidir. Çünkü badblocks(8)’a, kesin ve doğru bir sonuç alabilmek için, dosya sisteminin blok boyunu vermek gerekmektedir. Sonuç olarak, e2fsck ile –c seçeneğini kullanmak çok daha basit ve akıllıca olacaktır. Ancak böylece, badblocks(8) yazılımına doğru girdilerin geçildiğinden emin olunabilir.

-L bozuk_blok_dosyası
    Bozuk blok listesi olarak bozuk_blok_dosyası ile belirtilen dosyayı kullanır. Bu seçenek aslında, –l seçeneğine benzer, fakat burada bozuk blok listesine yeni bloklar eklenmeden önce eskileri silinir.

-n  Dosya sistemi salt okunur açılır ve bütün sorulara “no/hayır” cevabının verildiği varsayılır. Böylece e2fsck etkileşimsiz kipte çalıştırılmış olur. Bu seçenek -p ve -y seçenekleriyle birlikte kullanılamaz. (EK BİLGİ: -n seçeneğine ek olarak –c, -l veya –L seçeneği de belirtilirse; dosya sistemi oku-yaz kipinde açılacak ve bozuk blok listesinin güncellenmesi de mümkün olacaktır.)

-p  Onay beklemeden dosya sistemini düzeltir. Bu seçenek, e2fsck’in insan müdahalesi olmadan güvenli bir şekilde çözülebilecek herhangi bir dosya sistemi sorununu otomatik olarak düzeltmesini sağlar. e2fsck, sistem yöneticisinin ek düzeltici önlem almasını gerektirebilecek bir sorun tespit ederse, e2fsck sorunun bir açıklamasını basar ve ardından çıkış koduna mantıksal olarak veyalanan 4 değeriyle çıkar. (bkz: ÇIKIŞ KODLARI bölümü) Bu seçenek normalde sistemin önyükleme betikleri tarafından kullanılır. -n veya -y seçenekleriyle birlikte belirtilemez.

-r  Aslında bu seçenek hiçbir şey yapmaz, sadece geçmişe uyumluluk adına bulunmaktadır.

-t  e2fsck için zaman istatiklerini görüntüler. Şayet bu seçenek iki kere kullanılırsa, ek zaman değerleri her geçiş için ayrıca görüntülenir.

-v  Ayrıntı kipi.

-V  Sürüm bilgilerini basar ve çıkar.

-z gerial_dosyası
    Bir dosya sistemi bloğunun üzerine yazılmadan önce, bloğun eski içeriği belirtilen gerial_dosyasına yazılır. Bu geri alma dosyası, bir şeyler ters gittiğinde dosya sisteminin eski içeriğini geri yüklemek için e2undo(8) ile birlikte kullanılabilir. Belirtilmediğinde, geri alma dosyası, E2FSPROGS_UNDO_DIR ortam değişkeni ile belirtilen dizinde e2fsck-device.e2undo adlı bir dosyaya yazılır.

    Uyarı:
        gerial_dosyası güç veya sistem çökmesinden kurtulmak için kullanılamaz.

-V  Sürüm bilgilerini basar ve çıkar.

ÇIKIŞ KODLARI
e2fsck’nin çıkış kodu aşağıdakilerin toplamıdır:

      0 - Hata yok
      1 - Dosya sistemi hataları düzeltildi
      2 - Dosya sistemi hataları düzeltildi, sistem yeniden
          başlatılmalı
      4 - Dosya sistemi hataları düzeltilmeden bırakıldı
      8 - İşlemsel hata
     16 - Kullanım veya sözdizimi hatası
     32 - E2fsck kullanıcı tarafından iptal edildi
    128 - Paylaşımlı kütüphane hatası

SİNYALLER
e2fsck’ya gönderildiğinde hangi sinyallerin ne etkilere sebep olduğu aşağıda açıklanmıştır:

SIGUSR1
    Bir süreç ilerleme çubuğu görüntülenir veya ilerleme bilgisi çıktılanır. (bkz: -C seçeneği)

SIGUSR2
    Süreç ilerleme çubuğunun görüntülenmesine veya ilerleme bilgisi çıktılanmasına son verilir.

HATALARIN BİLDİRİLMESİ
Her yazılımda hatalar olabilir. Şayet e2fsck’nin çökmesine sebep olan bir dosya sistemi veya e2fsck’nin tamir edemediği bir dosya sistemi bulursanız, lütfen yazara bunu bildirin.

Hata bildirirken mümkün olduğunca fazla bilgi ekleyin. En iyisi, e2fsck’nin hata iletisinin tamamını e-postanıza iliştirin. (e2fsck tarafından basılan iletilerin İngilizce olduğundan emin olun; Sisteminiz e2fsck’nın iletilerini başka bir dile çevrilecek şekilde yapılandırılmışsa, lütfen LC_ALL ortam değişkenine "C" değerini atayın, böylece e2fsck çıktısının dökümü benim için faydalı olacaktır.) Şayet kopyaların saklanabildiği yazılabilir bir dosya sisteminiz varsa, script(1) komutu e2fsck’nin çıktılarının bir dosyaya yazılabilmesi için en kullanışlı yoldur.

Ayrıca dumpe2fs(8)’nin çıktılarını göndermek de faydalı olabilir. Şayet özel bir düğüm veya düğümler e2fsck’ya sorun çıkarıyorsa, debugfs(8)’i kullanmak ve ilgili düğümler hakkındaki raporu da göndermek iyi bir fikir olacaktır. Şayet bu düğüm bir dizin ise, debugfs dump komutu bu dizin düğümünün içeriğini almanıza yardımcı olur. Daha sonra uuencode(1) komutunu bu çıktı üzerinde çalıştırdıktan sonra bana gönderin. Hatayı yeniden oluşturmaya yardımcı olmak için gönderebileceğiniz en kullanışlı veri, dosya sisteminin e2image(8) kullanılarak oluşturulan sıkıştırılmış ham imge dökümüdür. Daha fazla bilgi için e2image(8) kılavuz sayfasında bulunabilir.

e2fsck -V çıktısını da eklemeyi unutmayın, böylece hangi sürümü çalıştırdığınızı bilirim.

ORTAM DEĞİŞKENLERİ
E2FSCK_CONFIG
    Yapılandırma dosyasının yerini belirtir (bkz: e2fsck.conf(5)).

YAZAN
e2fsck’nın bu sürümü Theodore Ts’o tarafından yazılmıştır.

İLGİLİ BELGELER
e2fsck.conf(5), badblocks(8), dumpe2fs(8), debugfs(8), e2image(8), mke2fs(8), tune2fs(8).

ÇEVİREN
© 2004 Yalçın Kolukısa
© 2022 Nilgün Belma Bugüner
Bu çeviri özgür yazılımdır: Yasaların izin verdiği ölçüde HİÇBİR GARANTİ YOKTUR.
Lütfen, çeviri ile ilgili bildirimde bulunmak veya çeviri yapmak için https://github.com/TLBP/manpages-tr/issues adresinde "New Issue" düğmesine tıklayıp yeni bir konu açınız ve isteğinizi belirtiniz.